donderdag 23 juli 2009

Eerste hulp


want you to take me to the H,
take me to the O,
want you to take me to the S,
take me to the P,
want you to take me to the I- T- A- L.
want you to take me to hospital
HOSPITAL

The Faint - Take me to the hospital


De Spoedeisende - ookwel Eerste - Hulp.
Chaos. Piepers gaan continue af en overal lopen en rennen mensen. Gordijn open, gordijn weer dicht. Bloed. Pijn.
De 'shock-room' is een kamer ingericht voor Erge Dingen. Hier worden mensen neergelegd op een harde plank als ze zijn binnengebracht met de ambulance of de trauma-helikopter.
Er staan apparaten om zo snel mogelijk ook binnenin de patient te kijken en als ze niet goed genoeg ademen, is er via een buisje in een paar seconden een rechtstreekse weg van het ademapparaat naar de longen.

Naast een anaesthesist en de assistent-neurologie kijk ik naar de man op de harde plank. Hij is tegen een auto aangefietst. Dat is geen goed idee.
Het is druk. Er staan minstens negen witte jassen om hem heen. Mijn taak is duidelijk. Kijken, kijken, niet aankomen en vooral: niet in de weg staan.
Dus dat doe ik, met tegenzin. Ik wil zelf wat doen!
Er worden plakkers op hem geplakt om zijn hart in de gaten te houden, iemand knijpt in een ballon en zijn kleren worden opengeknipt om te kijken of er niet ergens een grote verstopte wond zit.
Ondanks mijn passieve houding schiet de adrenaline door mijn lijf. Spannend!
Dit is pas echt wat dokters doen. Dichter bij ER en Grey's Anatomy kom ik niet.
Ik was even vergeten hoe leuk ik het vind op de eerste hulp. Maar nu weet ik het weer. Huppakee, actie.
Misschien moet ik voor ik echt kies wat ik ga worden, eerst maar een jaartje ervaring opdoen als Spoed-arts.

Maar, twee weken later, als we na een weekend feesten in Duitsland terugrijden over de Autobahn, staan ineens de auto's voor ons stil.
Op het nippertje schuift onze vriend en geweldige chauffeur ons voertuig schuin tussen een bus en de vangrail. Om ons heen vliegen de brokstukken door de lucht. We halen voorzichtig adem en zeggen even niets. Wij zijn okee. Gelukkig. Na een paar minuten durven we uit te stappen en rond te kijken.

Het is een ravage. Zo ver als we voor en achter ons kunnen zien staan verfrommelde auto's en groepjes verslagen mensen. Sommigen huilen. Ik lag net te slapen op de achterbank. Nu is ineens alles anders. Aarzelend komt de gedachte op. 'Doe iets! Jij vond de spoed toch zo leuk? Zie jij een ambulance? Kom op!'
Overal zie ik flitsen van Erge Dingen, maar nergens is een shockroom en iemand met de skills om te intuberen.
Nog trillend van de schrik klim ik achter een vriend aan over een kapotte auto, op weg naar een man die volgens zijn verhaal 'allemaal bloed ophoest'.

Mijn hele lijf verkrampt. Nee! Ik wil dit helemaal niet. Vanochtend lag ik om half negen pas in m'n tent. Ik ben niet voorbereid. Ik weet niet eens wat ik moet doen bij bloed hoesten. En hier zijn geen tien verantwoordelijke witte jassen om 'het beleid' mee te overleggen.

Met zo'n rustig mogelijk gezicht loop ik naar de meneer. Hij zit op de vangrail. Op de grond ligt een plasje bloed. In mijn beste Duits vraag ik wat er gebeurd is. Hij kan niet praten, maar is wel bij bewustzijn en hij haalt redelijk normaal adem. Hoera.
Zijn hysterische vrouw gilt in mijn oor, maar in de verte hoor ik sirenes. Wat een opluchting.
Ik laat het Duits maar zitten en zeg in het Engels dat ze allebei rustig moeten blijven en moeten wachten op de ambulance.
Volgende. Weer iemand die nog adem kan halen en wakker is. Okee. So far, so good.

En dan zit ik ineens op mn knieen naast een dubbelgevouwen Audi. Het dashboard zit in het rechterbovenbeen van de bestuurder. Ik kan niet zien wat eronder zit. Gatver.
Hij kreunt. Een beetje misselijk ben ik blij dat ik geen schaar heb om kleren open te knippen en op zoek te gaan naar wonden.
Niet bewegen en wachten tot er iemand komt die wel iets kan doen, is mijn advies. Ik wijs een omstander aan als 'wakkerhoud-verantwoordelijke' en laat ze alleen.

Onze auto moet aan de kant voor de ambulance. Snel stap ik in. En voorlopig stap ik niet meer uit. Ik kruip op de achterbank en ben behoorlijk teleurgesteld in mezelf.
Over een paar maanden ben ik dokter. En ik kan nog niets.

In kijken en niet aankomen ben ik inmiddels hartstikke goed.
Maar daar heeft buiten het ziekenhuis niemand wat aan.
Eerste hulp is helemaal niet zo leuk als je echt de eerste bent.
Nog een paar maanden om daar iets aan te doen.

donderdag 9 juli 2009

Vissen

You must say things like micturate, defaecate, intercourse
You can't say things like pissing, shitting and fuck
Although they're the same, although it's a pain,
you've got to use the Latin name

Amateur Transplants - Dorsal Hord Concerto


Na al onze training in Medisch Communiceren is het onwaarschijnlijk dat - van alle dingen die wij (bijna) dokters fout kunnen doen - dit nu juist fout gaat.
Met in ons hoofd de Latijnse geheimtaal en alle afkortingen (die per specialisme ook nog verschillen) proberen we naar de patient toe alles zo duidelijk mogelijk uit te leggen.
Rustig, helder en empatisch.
Lief, begrijpend en soms een beetje streng.

De onaardige arts die slecht nieuws binnen een minuut naar de familie schreeuwt en weer verdwijnt, is van een andere generatie.
Wij zijn met vele uren 'praat-les' new and improved. Wij kunnen het wel.
Wij zijn duidelijk, we leggen alles goed uit en kunnen kort en bondig ons verhaal vertellen.

Maar soms begrijpen wij dokters elkaar verkeerd.

Mijn beste vriendin is al dokter. Op de eerste hulp kreeg zij een telefoontje van een collega-dokter. De collega wilde een patient insturen. De patient was een gezonde jongeman die pijn had en bloed verloor vanuit een plek waar dat niet hoort.
Ze vertelde zijn medische voorgeschiedenis (blanco) en iets meer over de klachten. Ze voegde er aan toe dat de man het afgelopen weekend voor het eerst had gevist.
Mijn vriendin nam dit voor kennisgeving aan. Ze vroeg verder naar tekenen van infectie en darmkanker in de familie. Opnieuw herhaalde de collega dat de patient dit weekend voor het eerst had gevist.

Het was erg druk op de eerste hulp. Er lagen minstens vier patienten met verdraaide enkels, acute pijn in de buik en zeer waarschijnlijk een gebroken pols. Vriendin werd een beetje geirriteerd. Ze zag de man voor zich, op het strand, langs de sloot of in een bootje - met een hengel, wachtend tot 'ze gaan bijten'.
'Ik begrijp niet hoe dat relevant is' snauwde ze in de telefoon.
De collega reageerde fel: 'dat lijkt me HEEL relevant, dat heeft hij nooit eerder gedaan.'
Vriendin was er klaar mee. Geheel volgens de regels van de communicatie-lessen vroeg ze om specificatie: 'Hoe kan het feit dat hij dit weekend voor het eerst is gaan vissen nu relevant zijn voor bloedverlies per anum?'

Even hoorde ze niets.
Toen heel hard gelach en 'ik denk dat wel elkaar niet goed begrijpen... Ik bedoel ge-fist. Je weet wel, met een vuist in...'
Oh. Oooooh. Okee.
Met een rood hoofd en onbedwingbaar gegiechel zei vriendin, zogenaamd heel cool: 'Oh ja, dat is wel relevant.'

Hoe kunnen duizend gesprekstechnieken ons voorbereiden op professioneel reageren in dit soort situaties?
Het antwoord is duidelijk en helder - kort en bondig: dat kan niet.
Maar grappig is het wel.


vrijdag 3 juli 2009

Krokodil

Dode krokodil op strand van Scheveningen

SCHEVENINGEN -
Wandelaars op het strand van Scheveningen troffen daar donderdagochtend wel iets heel bijzonders aan: een krokodil. Het is een raadsel hoe het dode dier op het strand is terechtgekomen, bevestigde een medewerker van Stichting Dierenambulance Den Haag vrijdag een bericht in het AD. ‘Toen wij de melding kregen, dacht ik eerst nog dat het over een opblaasbare krokodil ging.’

Het dier werd door de politie opgehaald en overgedragen aan de dierenopvang. De medewerker heeft geen idee waar de kaaiman aan is overleden. ‘We gaan ook geen sectie verrichten want dat kost veel geld. We zijn een stichting en moeten al ieder dubbeltje omdraaien.’

De opvang maakt niet dagelijks mee dat ze op pad gaan voor een reptiel. ‘Dit is wel een heel apart iets.’ De medewerker tast in het duister hoe het dier op het strand verzeild is geraakt ‘Het kan van alles zijn. Wie weet had iemand hem als huisdier en overleed de krokodil toen thuis. Wellicht werd het dier toen als grapje op het strand gelegd.’


Ja. Dat is een heel logische verklaring. Want er zijn echt veel mensen met een krokodil als huisdier en een vreemd gevoel voor humor.